User:Jahsonic/Dit is de koning niet!  

From The Art and Popular Culture Encyclopedia

Jump to: navigation, search

Related e

Google
Wikipedia
Wiktionary
Wiki Commons
Wikiquote
Wikisource
YouTube
Shop


Featured:
Train wreck at Montparnasse (October 22, 1895) by Studio Lévy and Sons.
Enlarge
Train wreck at Montparnasse (October 22, 1895) by Studio Lévy and Sons.

Dit is de koning niet![1] (2013) is the title of a paper by JW Geerinck. Its subject is The Pears.

Notes

De mens heeft de neiging om dingen te herkennen in willekeurige waarnemingen. Kinderen verleren dit nooit maar ook volwassenen zien in wolken dieren of menselijke gezichten, het gelaat van god in een rots en verborgen boodschappen in achterstegevoren gedraaide geluidsopnames. De hersenen hebben blijkbaar behoefte om verbanden tussen gegevens te leggen, ook als die er eigenlijk niet zijn, een soort bijverschijnsel van de menselijke patroonherkenning. Iemand die al strafrechtelijk met het gerecht in aanraking gekomen is zal misschien de Rorschachtest, waarbij iemand gevraagd wordt herkenbare patronen in willekeurig gevormde inktvlekken te ontwaren, hebben moeten ondergaan.

Karikutaristen maken dankbaar gebruik van dit menselijk vermogen iets of iemand te herkennen.

Lang voor Magritte in zijn wereldberoemd schilderij La trahison des images volhield dat zijn schilderij van een pijp geen pijp was, beweerde een vrolijke Franse karikaturist dat zijn afbeelding van de koning, NIET de koning was.

Dat zit zo.

In de jaren dertig van de 19de eeuw was er in Frankrijk weer een koning aan de macht. Het zou de laatste worden en ook hij heette Lodewijk. Lodewijk Filips I klonk zijn volledige naam en hij stelde zich tot doel een 'democratische' koning, een vorst van het volk te zijn. Toen hij aan de macht kwam herstelde hij de persvrijheid en verklaarde trots en optimistisch in zijn nieuwe grondwet dat "la censure ne pourra jamais être rétablie," dat censuur voorgoed tot het verleden behoorde.

Mooi zo. Maar niet te vroeg gejuicht. De wet bleek al snel dode letter en de satirische pers, die toen welig tierde, kon dat al snel aan den lijve ondervinden. Een slechte zaak is dat voor de kunstgeschiedenis niet geweest, het leverde een parel van een tekening op die een heel filosofisch discours in een paar pennenstreken uitbeeldt. Het is ook de eerste keer in de geschiedenis dat de woordspeling en de beeldgrap tot vrolijk duo verworden. En waar werd het getekend? In het atelier van de artiest? Aan de tekentafel? Nee. In de rechtszaal.

Charles Philipon, de tekenaar zit op eenendertigjarige leeftijd in de rechtbank voor een van zijn satirische tekeningen. Hij had het gewaagd de koning te tekenen toen hij een muur waarop de leuzes van de Julirevolutie, de revolutie die de veelbelovende koning Lodewijk Filips I aan de macht had gebracht, aan het overpleisteren was en moest daar voor terrechtstaan. Men legt hem ten laste dat hij de koning heeft belachelijk gemaakt, majesteitsschenis!; wordt er geroepen.

Niks daarvan, zegt hij, ik heb de koning niet getekend, ik heb enkel getekend waarvoor hij staat, wat hij vertegenwoordigt, houdt hij vol. De herbepleistering, zo heet de prent, is in alle opzichten een middelmatige karikatuur, maar wat volgen zou is een puur meesterwerk, ver zijn tijd vooruit. Om te 'bewijzen' dat wat de kijker ziet, niet altijd is wat de kunstenaar bedoelt -- en eigenlijk zou ik niet alleen bewijzen tussen aanhalingstekens moeten zetten maar de hele zin, want het hele opzet van onze karikaturist is met een flinke korrel sofistisch zout te nemen -- tekent hij een gelijkenis van de koning, een fors geschapen kop van een flink uit de kluiten gewassen koning.






Unless indicated otherwise, the text in this article is either based on Wikipedia article "Jahsonic/Dit is de koning niet!" or another language Wikipedia page thereof used under the terms of the GNU Free Documentation License; or on original research by Jahsonic and friends. See Art and Popular Culture's copyright notice.

Personal tools